Ο… τιμοκατάλογος της δωρεάν Υγείας

Υπάρχει μια μικρή παρεξήγηση με τη δωρεάν δημόσια Υγεία. Είναι δωρεάν μέχρι να αρρωστήσεις. Από εκεί και πέρα αρχίζουν οι υπολογισμοί. Συμμετοχή στα φάρμακα, εξετάσεις, επισκέψεις σε γιατρούς, μετακινήσεις, διατροφική υποστήριξη, ψυχολογική φροντίδα. Και αν έχεις την ατυχία να είσαι χρονίως πάσχων, ο λογαριασμός δεν έρχεται μία φορά. Ερχεται κάθε μήνα. Και συνεχίζει επί χρόνια.
Τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν στο 15ο Συνέδριο Ασθενών είναι αποκαλυπτικά. Περίπου 400.000 νοικοκυριά στην Ελλάδα, δηλαδή το 9,5%, αντιμετώπισαν το 2023 καταστροφικές δαπάνες υγείας.
Το 63% από αυτά ανήκε στο φτωχότερο εισοδηματικό πέμπτο, επιβεβαιώνοντας τα λόγια του σοφού λαού ότι «όπου φτωχός και η μοίρα του».
Την ίδια στιγμή, οι ιδιωτικές πληρωμές για φάρμακα σχεδόν διπλασιάστηκαν μέσα σε δώδεκα χρόνια, από 416 εκατ. ευρώ το 2012 σε 810 εκατ. ευρώ το 2024.
Και αν κάποιος αναρωτιέται πώς μεταφράζονται όλα αυτά στην καθημερινότητα, αρκεί να δει τα προκαταρκτικά ευρήματα μελέτης σε ασθενείς με νόσο Crohn και ελκώδη κολίτιδα.
Το 97% δηλώνει ιδιωτικές δαπάνες υγείας, με το μέσο μηνιαίο κόστος να φτάνει τα 354 ευρώ. Τέσσερις στους δέκα διαθέτουν πάνω από το ένα τέταρτο του εισοδήματός τους για ανάγκες που συνδέονται με την ασθένειά τους.
Το πρόβλημα, βεβαίως, δεν είναι μόνο πόσο κοστίζει ένα φάρμακο ή μια εξέταση. Είναι και πόσο κοστίζει να φτάσεις μέχρι το νοσοκομείο, να εξασφαλίσεις την αναγκαία ψυχολογική υποστήριξη ή να ακολουθήσεις μια διατροφή που βοηθά στη διαχείριση της νόσου. Κάπως έτσι, η ασθένεια έχει και μία δεύτερη, παράπλευρη, επίπτωση. Γίνεται οικονομικό βάρος για ολόκληρη την οικογένεια.
Οταν δε, συνυπολογίζει κανείς το πόσο ακριβή έχει γίνει η ζωή (με άλλα λόγια τις τσουχτερές τιμές στα σουπερμάρκετ, τις απλησίαστες λαϊκές αγορές και τα κρεοπωλεία-μπουτίκ) τότε εντάσσει τον ασθενή και τις ανάγκες του σε ένα ρεαλιστικό πλαίσιο, που σίγουρα δεν τον ευνοεί.
Στο μεταξύ, ο ΕΟΠΥΥ αναθεωρεί τον Ενιαίο Κανονισμό Παροχών Υγείας, με την επεξεργασία να αναμένεται να ολοκληρωθεί εντός Νοεμβρίου. Στο τραπέζι βρίσκονται, μεταξύ άλλων και όπως ανακοινώθηκε, οι συμμετοχές και οι παροχές προς τους ασθενείς. Μένει να φανεί αν η αναθεώρηση θα μεταφραστεί και σε πραγματική ελάφρυνση για όσους πληρώνουν ακριβά το γεγονός ότι νοσούν.
Γιατί η δωρεάν Υγεία δεν κρίνεται μόνο από το αν ο ασθενής θα πάρει ένα φάρμακο χωρίς να πληρώσει ολόκληρη την αξία του. Κρίνεται και από το αν θα μπορεί να συνεχίσει τη θεραπεία του χωρίς να χρειάζεται κάθε μήνα να κάνει λογαριασμό επιβίωσης.