Εξωδικαστικός: Νέα ευκαιρία για τη διάσωση της πρώτης κατοικίας με μεγαλύτερο κούρεμα

Σε τροχιά αλλαγών εισέρχεται ο εξωδικαστικός μηχανισμός ρύθμισης οφειλών, μετά τη νέα παρέμβαση που ανακοίνωσε χθες ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης, με στόχο την ενίσχυση της προστασίας της κύριας κατοικίας.
Η βασική αλλαγή αφορά τη δυνατότητα που δίνεται στους οφειλέτες να επιλέγουν τη διάσωση μόνο της πρώτης κατοικίας τους, διαχωρίζοντάς την από το σύνολο της υπόλοιπης περιουσίας τους. Στην περίπτωση αυτή, η πρόταση ρύθμισης που παράγεται μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού βασίζεται αποκλειστικά στην αξία της κύριας κατοικίας και στα εισοδήματα του οφειλέτη.
Σύμφωνα με πληροφορίες από πηγές του υπουργείου Οικονομικών, ο αλγόριθμος του μηχανισμού, εφόσον ενεργοποιηθεί η σχετική επιλογή, δεν θα λαμβάνει υπόψη τα λοιπά περιουσιακά στοιχεία. Ως αξία της κατοικίας θα υπολογίζεται η υψηλότερη τιμή μεταξύ της εμπορικής αξίας που δηλώνει ο πιστωτής και της αξίας που προκύπτει από τον ΕΝΦΙΑ.
Η διαφοροποίηση αυτή οδηγεί σε αλλαγές στους όρους της ρύθμισης
Η διαφοροποίηση αυτή οδηγεί σε αλλαγές στους όρους της ρύθμισης. Η μηνιαία δόση και το ύψος της διαγραφής των οφειλών διαμορφώνονται με βάση την αξία της κύριας κατοικίας σε σχέση με το συνολικό ύψος των οφειλών προς χρηματοδοτικούς φορείς. Ειδικότερα, σε περιπτώσεις όπου η αξία του ακινήτου είναι χαμηλότερη από το συνολικό χρέος, προκύπτουν μεγαλύτερα περιθώρια διαγραφών.
Η ρύθμιση προβλέπει ότι η προστασία της πρώτης κατοικίας συνοδεύεται από την εκποίηση των υπόλοιπων ακινήτων του οφειλέτη. Η εκποίηση ενσωματώνεται ως όρος στη σύμβαση αναδιάρθρωσης και πραγματοποιείται μέσω της διαδικασίας ηλεκτρονικού πλειστηριασμού (e-auction).
Ο οφειλέτης διατηρεί τη δυνατότητα να αποδεχθεί ή να απορρίψει την πρόταση που παράγεται από τον αλγόριθμο. Σε περίπτωση αποδοχής, καταρτίζεται σύμβαση αναδιάρθρωσης που περιλαμβάνει τόσο τη ρύθμιση της οφειλής για τη διάσωση της κύριας κατοικίας όσο και τη διαδικασία εκποίησης των λοιπών περιουσιακών στοιχείων.
Σύμφωνα με το υπουργείο Οικονομικών, η νέα ρύθμιση διατηρεί τη βασική αρχή που ίσχυε και σε προηγούμενα εργαλεία προστασίας, δηλαδή τη σταδιακή αποπληρωμή της αξίας της κατοικίας στους χρηματοδοτικούς φορείς, μέσω της μηνιαίας δόσης που προκύπτει από τη ρύθμιση.
Παράλληλα επισημαίνεται ότι η διαδικασία θα είναι ταχύτερη
Παράλληλα, επισημαίνεται ότι η διαδικασία θα είναι ταχύτερη, με στόχο την επιτάχυνση της ολοκλήρωσης των ρυθμίσεων και την παροχή δυνατότητας στους οφειλέτες να τακτοποιήσουν τις υποχρεώσεις τους και να διασφαλίσουν την κύρια κατοικία τους.
Στην άτυπη ενημέρωση αναφέρεται επίσης ότι η εκποίηση των δευτερευόντων ακινήτων, τα οποία σε αρκετές περιπτώσεις παρέμεναν ανεκμετάλλευτα ή δεν μπορούσαν να πωληθούν, ενσωματώνεται πλέον στη διαδικασία, προκειμένου να μην επιβαρύνει την τελική πρόταση ρύθμισης.
Η νέα παρέμβαση εντάσσεται στο πλαίσιο των αλλαγών που προωθούνται στον εξωδικαστικό μηχανισμό, με στόχο τη βελτίωση της αποτελεσματικότητάς του και την αύξηση του αριθμού των οφειλετών που μπορούν να ενταχθούν σε βιώσιμες ρυθμίσεις.
Η εφαρμογή της ρύθμισης αναμένεται να εξειδικευτεί το επόμενο διάστημα, καθώς η Γενική Γραμματεία Ιδιωτικού Χρέους προχωρά στην επεξεργασία των τεχνικών παραμέτρων και στην προσαρμογή του αλγορίθμου του μηχανισμού.