Σαν σήμερα 11/3, Αχτίδα φωτός στο σκοτάδι της Κατοχής: η Καρδίτσα είναι η πρώτη πόλη στην Ευρώπη που απελευθερώνεται από τους κατακτητές

Ήταν μια μέρα σαν σήμερα, 11 Μαρτίου του 1943, όταν απελευθερώνεται από τις δυνάμεις του Άξονα η πρώτη πόλη στην Ευρώπη. Ποια ήταν αυτή; Η Καρδίτσα!
Οι ιταλικές δυνάμεις κατοχής, το βράδυ της 10ης Μαρτίου του 1943, επέβαλλαν απαγόρευση της κυκλοφορίας στην πόλη και υπό την ασφυκτική πίεση των ανταρτών του ΕΛΑΣ, εγκατέλειψαν την Καρδίτσα και συμπτύχθηκαν στα Τρίκαλα.Γράφει ο δημοσιογράφος Απόστολος Στρογγύλης (συνεργάτης και της εφημερίδας ΕΘΝΟΣ) στο βιβλίο του «Η πρωτεύουσα της ελεύθερης Ελλάδας-Η Καρδίτσα στην Αντίσταση» (Αθήνα 1988, Εκδόσεις ΦΥΤΡΑΚΗ): «Είναι περασμένα μεσάνυχτα. Τα φώτα έσβησαν πίσω απ’ τις γρίλιες. Τα τζάκια και οι σόμπες (σε όσα σπίτια υπήρχαν ξύλα) σταμάτησαν να καπνίζουν και οι άνθρωποι, μέσα σε ανησυχίες ή και προσδοκίες, έπεσαν να κοιμηθούν. Διαισθάνονταν ότι ήταν μια ασυνήθιστη νύχτα. Το πρωί ανοίγουν τα παράθυρα. Ησυχία. Πουθενά Ιταλός. Πουθενά αυτοκίνητο. Πουθενά περίπολος. Πουθενά άλογα. Έφυγαν. Η πόλη είναι ελεύθερη».
Την επόμενη ημέρα, 12 Μαρτίου του 1943 διοργανώθηκε συγκέντρωση και οι αντάρτες μπήκαν έφιπποι στην Καρδίτσα. Μπροστά πήγαιναν ο Μπουκουβάλας, ο Νικηταράς, ο Ζαχαριάς, ο Ίταμος, ο Κόζιακας, ο Αγραφιώτης, ο Γερούκης.
Ο βρετανός αξιωματικός Έντι Μάγιερς γράφει: «Η Καρδίτσα ήταν η πρώτη πόλη που έμπαινα, από τότε που είχα φθάσει στην Ελλάδα […] Διασχίζοντας τους δρόμους, μου ήταν δύσκολο να πιστέψω ότι βρισκόμουν στην πόλη μιας κατεχόμενης χώρας. Τα μαγαζιά ήταν ανοιχτά, οι δρόμοι και τα καφενεία γεμάτα».
Ήταν η πρώτη φορά που μια ευρωπαϊκή πόλη, που είχε καταληφθεί από δυνάμεις του Άξονα, απελευθερωνόταν!
Η Καρδίτσα, θα οριστεί πρωτεύουσα της ελεύθερης Ελλάδας για οχτώ μήνες. Τον Οκτώβριο του 1943, η πόλη θα καταληφθεί από τους Γερμανούς. Η Αντίσταση συνεχίστηκε με μεγαλύτερη ένταση, με έδρα της Κυβέρνηση του Βουνού το Πετρίλο ενώ στη Νευρόπολη λειτουργούσε το αντάρτικο αεροδρόμιο.Οι Γερμανοί δεν ένιωθαν ασφαλείς στην Καρδίτσα και όσο προάβαιναν σε εκτελέσεις και βιαιοπραγίες τόσο το φρόνημα των κατοίκων γιγαντωνόταν. Τον Αύγουστο του 1944 οι Γερμανοί καταλαβαίνουν ότι δεν έχουν τόπο να σταθούν πια. Τα συνεχή χτυπήματα των ανταρτών, η κατάρρευση του Ανατολικού Μετώπου και προέλαση των Σοβιετικών τους αναγκάζουν να εγκαταλείψουν την Καρδίτσα τις πρωινές ώρες της 2ας Σεπτεμβρίου 1944. Και μετά; Μετά Εμφύλιος!
Η 11η Μαρτίου είναι επίσημη εορτή στην Καρδίτσα.