Τεχνητή νοημοσύνη στα σχολεία: Νέοι κανόνες, επιμορφώσεις και «συντονιστής AI»

Επιμορφώσεις εκπαιδευτικών, ορισμό ενός «συντονιστή χρήσης τεχνητής νοημοσύνης» σε κάθε σχολική μονάδα καθώς και αυστηρές δικλίδες προστασίας για τους μαθητές και τη σχολική κοινότητα περιλαμβάνει το πλαίσιο για την ασφαλή χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στα σχολεία, που δημοσιεύτηκε στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως και το οποίο είχε προαναγγείλει πριν από λίγες μέρες η Σοφία Ζαχαράκη μιλώντας στις εργασίες του Συμβουλίου Υπουργών Παιδείας της Ευρωπαϊκής Ενωσης στις Βρυξέλλες.
Πρόκειται για μια κοινή πρωτοβουλία της υπουργού Παιδείας, Θρησκευμάτων & Αθλητισμού Σοφίας Ζαχαράκη και του υπουργού Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης Δημήτρη Παπαστεργίου. Στόχος είναι η τεχνολογία να λειτουργήσει ως εργαλείο υποστήριξης της μάθησης και όχι ως υποκατάστατο της προσωπικής προσπάθειας, της κριτικής σκέψης και του ρόλου του εκπαιδευτικού.
Οπως ορίζεται, η χρήση των εργαλείων ΤΝ είναι προαιρετική, δεν συνδέεται με την αξιολόγησή τους και πάντοτε πραγματοποιείται υπό την εποπτεία εκπαιδευτικού. Ταυτόχρονα, θεσπίζονται αυστηρές δικλίδες προστασίας και εισάγονται ρητές απαγορεύσεις για πρακτικές, όπως είναι η δημιουργία και διάδοση deepfake περιεχομένου χωρίς συναίνεση, η παραγωγή ψευδών βιβλιογραφικών αναφορών ή ανύπαρκτων πηγών κ.λπ.
Οι εκπαιδευτικοί καλούνται να καθοδηγούν τους μαθητές στη δημιουργική, υπεύθυνη και κριτική αξιοποίηση των νέων εργαλείων. Στο πλαίσιο αυτό, θεσμοθετείται για πρώτη φορά ο ρόλος του «Συντονιστή χρήσης ΤΝ» σε κάθε σχολική μονάδα, ο οποίος θα παρακολουθεί την ορθή εφαρμογή των εργαλείων ΤΝ, θα συντονίζει τη συμμετοχή μαθητών και εκπαιδευτικών και θα λειτουργεί ως σημείο αναφοράς για θέματα ασφάλειας και προστασίας δεδομένων.
Επιμορφώσεις και προσωπικά δεδομένα
Προβλέπονται επιμορφώσεις εκπαιδευτικών που θα εγκρίνονται από το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής (ΙΕΠ), ώστε να διασφαλίζονται ενιαία ποιότητα και επιστημονική επάρκεια. Παράλληλα, κάθε σχολική μονάδα θα οργανώνει τουλάχιστον μία ετήσια δράση ενημέρωσης για μαθητές και γονείς.
Απαγορεύεται ρητά η δημιουργία προφίλ μαθητών και εκπαιδευτικών, η επεξεργασία στοιχείων προσωπικότητας ή συμπεριφοράς, καθώς και η εισαγωγή ευαίσθητων προσωπικών δεδομένων σε συστήματα ΤΝ. Οπως διευκρινίζεται, επίσης, η χρήση εργαλείων ΤΝ δεν επιτρέπεται κατά τη διάρκεια γραπτών εξετάσεων, τεστ και διαγωνισμάτων – εκτός εάν έχει προβλεφθεί ρητά ελεγχόμενη χρήση τους από τον εκπαιδευτικό. Αντίστοιχα, οι μαθητικές εργασίες δεν μπορούν να παράγονται εξ ολοκλήρου ή σε σημαντικό βαθμό από εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης.