Πετρέλαιο: Το ράλι των τιμών φέρνει στο τραπέζι παράταση επιδοτήσεων και fuel pass

Η έντονη μεταβλητότητα στις αγορές ενέργειας, σε συνδυασμό με το ενδεχόμενο νέας κλιμάκωσης των γεωπολιτικών εντάσεων, διαμορφώνουν ένα σκηνικό αυξημένης πίεσης για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η κυβέρνηση καλείται να αποφασίσει εάν θα διατηρήσει τα μέτρα στήριξης που λήγουν στα τέλη Μαΐου ή αν θα προχωρήσει σε νέα παρέμβαση για να απορροφήσει μέρος των αυξήσεων.
Το Brent και οι νέες εκτιμήσεις
Η τιμή του πετρελαίου Brent κινείται ήδη σε υψηλά επίπεδα, προσεγγίζοντας τα 115 δολάρια το βαρέλι, ενώ την προηγούμενη εβδομάδα είχε εκτιναχθεί ακόμη και στα 126 δολάρια.
Η εξέλιξη αυτή ανατρέπει τις αρχικές εκτιμήσεις που είχαν ενσωματωθεί στον σχεδιασμό της οικονομικής πολιτικής, οι οποίες βασίζονταν σε πολύ χαμηλότερα επίπεδα τιμών.
Με τα σημερινά δεδομένα, τα σενάρια για μέση τιμή κοντά στα 89 δολάρια μοιάζουν πλέον ξεπερασμένα, δημιουργώντας νέα δεδομένα για τον πληθωρισμό και την ανάπτυξη.
Η άνοδος των τιμών δεν περιορίζεται μόνο στα καύσιμα, αλλά μεταφέρεται γρήγορα σε όλο το φάσμα της οικονομίας. Το αυξημένο κόστος μεταφορών επιβαρύνει την εφοδιαστική αλυσίδα, οδηγώντας σε ανατιμήσεις προϊόντων και ενισχύοντας τις πληθωριστικές πιέσεις.
Σε αυτό το πλαίσιο, η επιδότηση στο πετρέλαιο κίνησης παραμένει κρίσιμο εργαλείο, καθώς λειτουργεί ως «ανάχωμα» στην περαιτέρω αύξηση των τιμών.
Η επιδότηση στο ντίζελ και το fuel pass
Η υφιστάμενη επιδότηση των 20 λεπτών ανά λίτρο έχει συμβάλει σημαντικά στη συγκράτηση της τιμής του ντίζελ κάτω από τα 2 ευρώ, περιορίζοντας τις επιπτώσεις σε μεταφορές και διανομή αγαθών.
Για τον λόγο αυτό, εξετάζεται σοβαρά το ενδεχόμενο παράτασης του μέτρου, τουλάχιστον για όσο διάστημα διατηρούνται οι πιέσεις στις διεθνείς αγορές.
Παράλληλα, στο τραπέζι βρίσκεται και η συνέχιση του fuel pass, το οποίο παρέχει άμεση οικονομική ενίσχυση στους καταναλωτές.
Το μέτρο έχει αποδειχθεί ιδιαίτερα χρήσιμο για τα νοικοκυριά που εξαρτώνται από τη χρήση αυτοκινήτου, καθώς συμβάλλει στην κάλυψη μέρους του αυξημένου κόστους της αμόλυβδης, η οποία παραμένει κοντά στα 2 ευρώ το λίτρο.
Η πιθανή επέκταση του fuel pass για το δίμηνο Ιουνίου – Ιουλίου αποτελεί μία από τις βασικές επιλογές που εξετάζονται, με στόχο την απορρόφηση των νέων ανατιμήσεων και τη στήριξη της αγοραστικής δύναμης.
Το δημοσιονομικό περιθώριο
Καθοριστικός παράγοντας για τις τελικές αποφάσεις είναι το δημοσιονομικό περιθώριο. Το οικονομικό επιτελείο διαθέτει ένα «μαξιλάρι» περίπου 200 εκατ. ευρώ, το οποίο μπορεί να αξιοποιηθεί για στοχευμένες παρεμβάσεις.
Ωστόσο, η χρήση του αποθεματικού αυτού απαιτεί προσεκτικό σχεδιασμό, καθώς η διάρκεια και η ένταση της ενεργειακής κρίσης παραμένουν αβέβαιες.
Ενδεικτικά, το κόστος παράτασης της επιδότησης στο ντίζελ υπολογίζεται σε περίπου 40 εκατ. ευρώ για κάθε μήνα, ενώ η επέκταση του fuel pass για δύο μήνες φτάνει τα 130 εκατ. ευρώ.
Τα ποσά αυτά καθιστούν σαφές ότι κάθε απόφαση θα πρέπει να ισορροπεί ανάμεσα στην ανάγκη στήριξης της κοινωνίας και στη διατήρηση της δημοσιονομικής σταθερότητας.
Με την αγορά να παραμένει σε κατάσταση έντονης αβεβαιότητας και τις τιμές ενέργειας να κινούνται ανοδικά, το επόμενο διάστημα αναμένεται κρίσιμο για τη χάραξη της οικονομικής πολιτικής.
Οι αποφάσεις που θα ληφθούν θα καθορίσουν σε μεγάλο βαθμό το πώς θα απορροφηθούν οι νέες πιέσεις και το κατά πόσο θα προστατευθεί η οικονομία από ένα νέο κύμα ανατιμήσεων.