Ενιαία η Πελοπόννησος στον προτεινόμενο εκλογικό νόμο: Σε δύο μονοεδρικές “σπάζει” η Μεσσηνία

Σαρωτικές αλλαγές στον πολιτικό χάρτη της χώρας προμηνύει ρεπορτάζ της εφημερίδας «Πρώτο Θέμα» για τον νέο εκλογικό νόμο, ο οποίος φέρνει δραστική μείωση του αριθμού των βουλευτών και πλήρη αναδιάταξη των εκλογικών περιφερειών. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, ο αριθμός των βουλευτών αναμένεται να μειωθεί στους 250 ή στους 200, ενώ η χώρα χωρίζεται πλέον σε μόλις επτά μεγάλες εκλογικές ενότητες. Για τη Μεσσηνία και την ευρύτερη περιοχή, η σημαντικότερη ανατροπή αφορά την ένταξη της Περιφέρειας Πελοποννήσου στην ίδια εκλογική ενότητα με τη Δυτική Ελλάδα και τα Ιόνια Νησιά. Το νέο σύστημα προβλέπει ότι η «μισή Βουλή» θα εκλέγεται σε μονοεδρικές περιφέρειες χωρίς τη χρήση σταυρού προτίμησης. Ειδικότερα για τον νομό Μεσσηνίας, η εφαρμογή του νέου νόμου αναμένεται να οδηγήσει στη δημιουργία το πολύ δύο μονοεδρικών περιφερειών, αλλάζοντας ριζικά τον τρόπο με τον οποίο οι πολίτες θα εκλέγουν τους εκπροσώπους τους στο Κοινοβούλιο. Αν εκλέγονται συνολικά 200 βουλευτές η ενιαία Περιφέρεια Πελοποννήσου – Δυτικής Ελλάδας – Ιονίων Νήσων θα εκλέγει 15 βουλευτές με λίστα και 15 βουλευτές σε ισάριθμες εκλογικές μονοεδρικές ενότητες. Αν εκλέγονται συνολικά 250 βουλευτές η ενιαία Περιφέρεια Πελοποννήσου – Δυτικής Ελλάδας – Ιονίων Νήσων θα εκλέγει 19 βουλευτές με λίστα και 19 βουλευτές σε ισάριθμες εκλογικές μονοεδρικές ενότητες.
Αναλυτικά: Η κυβέρνηση προωθεί έναν νέο μεικτό εκλογικό νόμο, εμπνευσμένο από το γερμανικό μοντέλο με ελληνικές προσαρμογές, που υπογράφει ο υπουργός Εσωτερικών Θοδωρής Λιβάνιος. ο νόμος προβλέπει δραστική μείωση του αριθμού των βουλευτών σε 200ή 5, κατάργηση του σταυρού προτίμησης στις μονοεδρικές και –κυρίως– τη δημιουργία μόλις επτά μεγάλων εκλογικών περιφερειών σε όλη τη χώρα, αντί των περίπου 60 μικρών που ισχύουν σήμερα.
Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης έχει χαρακτηρίσει την πρωτοβουλία ως βήμα προς ένα πιο σύγχρονο και σταθερό σύστημα, με στόχο την εφαρμογή του από τις εκλογές του 2031. Το νομοσχέδιο αναμένεται να κατατεθεί μετά τις εκλογές του 2027, ενώ θα προηγηθούν ευρείες διαβουλεύσεις και συζήτηση στην τρέχουσα Βουλή.-
Περίπου το 50% (ή 3/5 ανάλογα με το τελικό σενάριο) των εδρών θα εκλέγεται σε μονοεδρικές, χωρίς σταυρό προτίμησης. Ο εκλογέας ψηφίζει μόνο κόμμα και εκλέγεται ο υποψήφιος του πρώτου κόμματος με σχετική πλειοψηφία (με προϋπόθεση 3% πανελλαδικά για το κόμμα).
Το υπόλοιπο ποσοστό από περιφερειακή λίστα, με μηχανισμό bonus 20-35 εδρών στο πρώτο κόμμα για να εξασφαλίζεται αναλογικότητα 85%-90%.
Τα όρια των μονοεδρικών θα χαράσσονται από ανεξάρτητη επιτροπη (με πλειοψηφία 3/5), με βάση τον πληθυσμό (80%-120% του εθνικού μέσου όρου, με εξαιρέσεις για νησιά).
Έμφαση στην αποκέντρωση: Επτά μεγάλες περιφέρειες.
Η μεγάλη τομή του νέου συστήματος είναι ο διαχωρισμός της χώρας σε επτά μεγάλες εκλογικές περιφέρειες, βασισμένες στα όρια των αποκεντρωμένων διοικήσεων. Σε κάθε μία από αυτές, τα 3/5 (ή περίπου το μισό) των εδρών θα προέρχονται από μονοεδρικές ενότητες και το υπόλοιπο από λίστα της περιφέρειας.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ένταξη της Περιφέρειας Πελοποννήσου σε μία ενιαία μεγάλη εκλογική περιφέρει μαζί με τη Δυτική Ελλάδα και τα Ιόνια Νησιά.
Η νέα Περιφέρεια «Πελοποννήσου – Δυτικής Ελλάδας – Ιονίων Νήσων»θα περιλαμβάνει τις εξής νομαρχίες/περιφερειακές ενότητες: Αιτωλοακαρνανίας, Αχαΐας, Ηλείας, Κορίνθου, Αργολίδας, Αρκαδίας, Λακωνίας, Μεσσηνίας, Κέρκυρας, Λευκάδας, Κεφαλονιάς και Ζακύνθου.
Στην Μεσσηνία συγκεκριμένα, σύμφωνα με τις πρώτες εκτιμήσεις βάσει πληθυσμού, αναμένεται να αντιστοιχούν το πολύ δύο μονοεδρικές εκλογικές ενότητες. Ο ακριβής αριθμός εδρών ανά περιφέρεια και ανά μονοεδρική θα καθοριστεί τελικά από την ανεξάρτητη επιτροπή, λαμβάνοντας υπόψη τον πληθυσμό από την απογραφή της ΕΛΣΤΑΤ και την αρχή της γεωγραφικής συνέχειας (με βάση δήμους).
Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι το μοντέλο αυτό μειώνει την πολυδιάσπαση, ενισχύει τη σχέση βουλευτή-τοπικής κοινωνίας μέσω των μονοεδρικών, ενώ ταυτόχρονα διατηρεί αναλογικότητα μέσω των λιστών και αποφεύγει τον ακραίο πλειοψηφικό χαρακτήρα.
Οι λεπτομέρειες (ακριβής αναλογία μονοεδρικών-λίστας, ύψος bonus, ακριβή όρια μονοεδρικών) θα τεθούν σε δημόσια διαβούλευση τις επόμενες εβδομάδες.     Θανάσης Λαγός