Σύνταξη το 2026 ή το 2027: Πότε συμφέρει να φύγετε - Τι πρέπει να υπολογίσετε

Η απόφαση για συνταξιοδότηση στο τέλος του 2026 ή μέσα στο 2027 χρειάζεται υπολογισμό του συνολικού εισοδήματος. Μια υψηλότερη μελλοντική σύνταξη δεν αρκεί για να αποδείξει ότι συμφέρει η αναμονή. Πρέπει να συνεκτιμηθούν ο μισθός που θα συνεχίσει να καταβάλλεται, οι συντάξεις που δεν θα εισπραχθούν στο μεταξύ και το όφελος από τον επιπλέον χρόνο ασφάλισης. Για έναν εργαζόμενο κοντά στην έξοδο, η διαφορά ανάμεσα σε αυτές τις επιλογές μπορεί να είναι ουσιαστική.
Ενόψει του 2027, η συζήτηση για τις ετήσιες αυξήσεις και την κατάργηση του συμψηφισμού με την προσωπική διαφορά ενισχύει το ενδιαφέρον. Η ετήσια αύξηση, όμως, αφορά και τις ήδη καταβαλλόμενες συντάξεις. Δεν αποτελεί από μόνη της προνόμιο όσων θα υποβάλουν αίτηση το νέο έτος. Το τελικό ποσό της νέας απονομής επηρεάζεται επιπλέον από την αναπροσαρμογή των συντάξιμων αποδοχών και τις παραμέτρους που θα ισχύσουν κατά την έξοδο.
Πρώτα η θεμελίωση δικαιώματος και μετά η οικονομική σύγκριση
Τα γενικά όρια προβλέπουν πλήρη σύνταξη στα 62 με 40 έτη ασφάλισης ή στα 67 με τουλάχιστον 15 έτη, ενώ η μειωμένη στα 62 προϋποθέτει ότι πληρούνται οι ειδικές προϋποθέσεις. Υπάρχουν, επίσης, μεταβατικές και ειδικές διατάξεις. Επομένως, ένας ασφαλισμένος 62 ετών με 35 ή 38 χρόνια δεν πρέπει να θεωρεί δεδομένο ότι μπορεί να λάβει πλήρη σύνταξη.
Η οικονομική μελέτη αρχίζει αφού προσδιοριστεί η νόμιμη ημερομηνία εξόδου. Ακολουθεί η σύγκριση των ποσών σε κοινή βάση, με τις ίδιες παραδοχές για αποδοχές και κρατήσεις. Διαφορετικά, μπορεί να παρουσιαστεί ως όφελος της αναμονής μια γενική αύξηση που θα λάμβανε και όποιος είχε ήδη συνταξιοδοτηθεί.
Ενδεικτικά παραδείγματα
Ας εξετάσουμε ενδεικτικά μέσες συντάξιμες αποδοχές 1.500 ευρώ και πλήρη εθνική σύνταξη 446,87 ευρώ, που ισχύει το 2026. Υποθέτουμε ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις για το πλήρες ποσό της εθνικής σύνταξης. Διατηρούμε αυτές τις βάσεις σταθερές, ώστε να απομονώσουμε την επίδραση ενός επιπλέον έτους. Τα ποσά είναι μικτά, αφορούν κύρια σύνταξη και δεν συνιστούν πρόβλεψη απονομής για το 2027.
Στα 35 έτη, το συνολικό ποσοστό αναπλήρωσης είναι 37,31%. Η ενδεικτική κύρια σύνταξη διαμορφώνεται σε 1.006,52 ευρώ. Στα 36 έτη, με ποσοστό 39,81%, φτάνει τα 1.044,02 ευρώ. Το επιπλέον έτος αποδίδει 37,50 ευρώ μικτά τον μήνα. Η σύγκριση προϋποθέτει ότι υπάρχει δικαίωμα πλήρους σύνταξης στις αντίστοιχες ηλικίες, για παράδειγμα, βάσει μεταβατικών διατάξεων.
Στα 38 έτη, η ίδια βάση υπολογισμού δίνει 1.120,52 ευρώ. Στα 39 έτη προκύπτουν 1.158,77 ευρώ, δηλαδή 38,25 ευρώ περισσότερα κάθε μήνα. Για όποιον έχει ηλικία 62 ετών και υπάγεται στον γενικό κανόνα της 40ετίας, χρειάζεται ακόμη να εξεταστεί πώς θα συμπληρωθεί ο απαιτούμενος χρόνος. Η αναγνώριση επιτρεπόμενων πλασματικών ετών ενδέχεται να αλλάξει την ημερομηνία εξόδου.
Στα 40 έτη, με ποσοστό 50,01%, το ποσό είναι 1.197,02 ευρώ. Στα 41 έτη γίνεται 1.204,52 ευρώ. Η διαφορά περιορίζεται στα 7,50 ευρώ μικτά τον μήνα, επειδή μετά τη 40ετία η ετήσια προσθήκη στο ποσοστό αναπλήρωσης είναι 0,50 ποσοστιαίες μονάδες. Η παραμονή μπορεί να συμφέρει λόγω μισθού, αλλά η αύξηση που οφείλεται αποκλειστικά στον πρόσθετο ασφαλιστικό χρόνο είναι αισθητά μικρότερη.
Το εισόδημα κατά την περίοδο αναμονής
Η αναμονή για μεγαλύτερη σύνταξη πρέπει να συγκρίνεται με το εισόδημα που δεν θα καταβληθεί στο διάστημα που μεσολαβεί. Για παράδειγμα, κάποιος που δικαιούται σήμερα σύνταξη 1.200 ευρώ μικτά και περιμένει έναν χρόνο χωρίς να εργάζεται, δεν θα λάβει τις συντάξεις αυτού του έτους, συνολικού ύψους 14.400 ευρώ μικτά. Αν η αναμονή αυξήσει τη σύνταξή του κατά 40 ευρώ τον μήνα, το όφελος θα είναι 480 ευρώ μικτά τον χρόνο. Η αύξηση αυτή είναι μικρή σε σχέση με τα ποσά που δεν εισέπραξε. Αν όμως συνεχίζει να εργάζεται και να λαμβάνει μισθό, πρέπει να συνυπολογιστεί και αυτό το εισόδημα για να κριθεί αν τον συμφέρει η αναμονή.
Χρειάζεται επίσης να εξεταστεί, όπου επιτρέπεται, η συνταξιοδότηση με συνέχιση της εργασίας. Το ισχύον πλαίσιο δίνει αυτή τη δυνατότητα με ασφαλιστικές υποχρεώσεις και πρόσθετο πόρο. Έτσι, η επιλογή δεν περιορίζεται πάντοτε σε μισθό σήμερα ή σύνταξη αργότερα. Η συνολική επιβάρυνση, μαζί με τη φορολογία, πρέπει να υπολογιστεί και για αυτό το σενάριο.
Η σωστή προετοιμασία περιλαμβάνει επιβεβαίωση ενσήμων, εκτίμηση του ποσού σε δύο συγκεκριμένες ημερομηνίες και σύγκριση του διαθέσιμου εισοδήματος. Η κατάσταση της υγείας και οι συνθήκες εργασίας έχουν, επίσης, ουσιαστική αξία για την απόφαση. Για όσους βρίσκονται ήδη στη 40ετία, η αναμονή μόνο για μια μεγαλύτερη σύνταξη απαιτεί ιδιαίτερα προσεκτική τεκμηρίωση. Για όσους πλησιάζουν ακόμη τη θεμελίωση, ένας πρόσθετος χρόνος ή μια αναγνώριση μπορεί να ανοίξει το δρόμο για την έξοδο. Η κατάλληλη ημερομηνία, λοιπόν, προκύπτει από τα δεδομένα του ασφαλισμένου και όχι απλά από το ημερολογιακό έτος.